1 maart 2019

140 Plus-Op-de-Meterwoningen in slimme wijk Brainport Smart District

In Helmond Brandevoort wordt de ‘slimste wijk van de wereld’ gebouwd: Brainport Smart District. Een proeftuin voor hoe we gaan wonen in de toekomst. Met volop kans voor innovatie. Op gebied van energie, circulariteit, gezondheid, mobiliteit, digitalisering en sociale inclusiviteit. Hendriks Coppelmans is de eerste projectontwikkelaar die deel gaat nemen. Gisteren tekende directeur ontwikkeling en innovatie Rene Beks de intentieovereenkomst voor de ontwikkeling en realisatie van 140 Plus-Op-de-Meter-woningen. Ook andere partijen die via de ‘Business Challenge’ zijn uitverkozen, tekenden gisteren in de afgeladen volle Traversezaal.  De internationaal befaamde architect Ben van Berkel van UNStudio (bekend van onder meer de Erasmusbrug en het Huis van de Toekomst) presenteerde de eerste wijkontwerpen. Tegenover een internationaal publiek sprak hij over de wijk als een ‘gemeenschap van pioniers’.

100% lokaal en duurzaam opgewekt

Met het concept Plus-Op-de-Meter Wonen® gaat Hendriks Coppelmans een flinke stap verder. We gaan uit van een duurzame wijk die helemaal zelfvoorzienend is op het gebied van energie. Al die energie is 100% lokaal en duurzaam opgewekt. Er wordt netto meer energie opgewekt dan er voor wonen nodig is. Bewoners hebben dus geen energierekening meer en er is zelfs energie over voor het laden van een elektrische auto. Belangrijk onderdeel van het concept is dat overtollige energie wordt opgeslagen en kan worden gedeeld met andere bewoners. Zo gaat nergens energie verloren en is er op wijkniveau altijd voldoende energie beschikbaar om in de vraag van elk huishouden te voorzien.  Elke woning heeft straks een circulaire huisaccu. Een energieopslag die afkomstig is uit een elektrische tweedehandse auto en zo een tweede leven krijgt. Deze huisbatterijen worden collectief aan een ‘smartgrid’ gekoppeld, waardoor je energie in de wijk kunt delen.  Om de piekvraag op te vangen worden zogenaamde elektrische vehicle-to-grid deelauto’s ingezet in de wijk. Via slimme software stemmen we off-grid vraag en aanbod zo goed mogelijk op elkaar af. Ook aan de vraagkant kunnen we slimmer omgaan met het verbruik van energie. Door slimme afstemming van opwekken, opslaan en afnemen is de wijk volledig zelfvoorzienend.

Eerste tekeningen wijkontwerp gepresenteerd

De eerste ontwerptekeningen van de wijk, die donderdag zijn gepresenteerd, laten een groene woonomgeving zien met in het hart een groot park, van zo’n twaalf hectare.In 2020 moeten de eerste huizen rondom dat park daadwerkelijk gebouwd gaan worden. Het aanbod wordt divers: van zes verdiepingen tellende appartementencomplexen tot ruime eengezinswoningen, en zowel koop als huur. De huizen hebben wel iets gemeen: ze worden gebouwd van duurzame materialen, wekken hun eigen energie op en de bewoners delen voorzieningen zoals keukens, tuinen, vervoer, lees- en fitnessruimtes.

1500 woningen in 2028

In 2028 moet de wijk Brainport Smart District klaar zijn. In totaal komen er 1500 woningen, verspreid over een brede strook tussen de spoorlijn en de Helmondweg (N270) in. Daarnaast is er plek voor bedrijven, in de vorm van gedeelde kantoor- en werkruimtes. Aan de randen van de wijk is in totaal tachtig hectare gereserveerd voor moestuinen waar bewoners hun eigen voedsel produceren, wateropslag en energieopwekking. Mensen zouden in de moestuinen dertig procent van hun eigen voedsel kunnen verbouwen. Inmiddels hebben een kleine veertig mensen interesse getoond om er gezamenlijk zelf huizen te bouwen. Daarnaast worden ook projectontwikkelaars betrokken, zoals Hendriks Coppelmans. Het eerste huis wordt later dit jaar opgeleverd: studenten van de TU/e plaatsen dan een proefwoning, CASA genaamd. Het straatbeeld moet in de toekomst afwisselend worden, zowel in bouwstenen als bouwstijlen. Dat noemen de bedenkers een mozaïeklandschap. Het centrale park biedt straks ruimte voor tuinen, natuurlandschap en sportvelden. Het park wordt gemeenschappelijk bezit van de wijkbewoners, waarbij iedereen lid kan worden.

Living lab maar ook voor gewone Helmonder

Het idee voor de slimme wijk is afkomstig van TU/e-hoogleraar Elphi Nelissen. Zij wil al langer een woonomgeving ontwikkelen waarin de nieuwste technieken voor duurzaamheid toegepast worden. Voormalig wethouder Paul Smeulders (GroenLinks) zag hiermee een kans om de wijk Brandevoort uit te breiden en de stad internationaal op de ‘duurzame kaart’ te zetten. Bij de presentatie donderdag sprak opvolger Cathalijne Dortmans (ook GroenLinks) van een ‘uniek project’. Wethouder Dortmans legde uit waarom de wijk volgens haar uniek is. “Alles hangt samen in de wijk”, daarmee doelend op de zeven pijlers van het plan. Enkele pijlers zijn gezondheid, hergebruik en digitaal. Op die gebieden moeten tal van experimenten gaan plaatsvinden. “Daarbij mogen er dingen mis gaan. Juist dat maakt de wijk ook slim, omdat we dat durven te zien.” Tot slot ziet Dortmans de sociale waarde van de slimme wijk. “Het gaat niet alleen om technologische snufjes, maar ook om de vraag wat dat met mensen doet.” Ondanks de internationale uitstraling, het veelvuldig gebruik van Engels en het vernieuwende karakter, moet de wijk ook voor de gewone Helmonder van waarde zijn, zei Dortmans. “Dus niet alleen voor de happy few en early adaptors. Daarom ben ik blij dat ook een woningbouwcorporatie interesse heeft getoond om woningen te bouwen.”

Kijk voor meer informatie op www.brainportsmartdistrict.nl (eind maart wordt deze site vernieuwd)